Acne: wat is het en wat kan ik zelf doen?

Wat is acne?

Acne is een veelvoorkomende, ernstige huidaandoening. Veel tie­ners hebben hier in min of meerdere mate last van. Acne gaat soms gepaard met psychische problemen. De medische term voor de ge­wone acne is acne vulgaris. Ernstige acne komt wat meer bij jongens en mannen voor. Geslachtshormonen spelen in het ontstaan een grote rol. In de puberteit leidt de toename van geslachtshormonen tot het produceren van meer talg door de talgklieren. Bovendien kunnen epitheelcellen in de afvoergangen van talgklieren extra sterk verhoornen. Hierdoor ontstaat een obstructie en de talg kan er niet meer uit. Aan de uitgang van een talgklier is de opgehoopte talg te zien als een comedo (mee-eter). In de diepte kunnen veel bacteriën verborgen zijn. Dit kan in de loop van de tijd aanleiding zijn tot het ontstaan van pustels. Dit verklaart ook de bijnaam jeugdpuistjes.

Hoe acne behandelen?

Er zijn verschillende middelen die in de meeste gevallen een gunstig effect hebben. Wel laat het resultaat meestal enige weken op zich wachten en verergert de aandoening soms in het begin. Er zijn middelen die u op de huid kunt aanbrengen (lokale middelen). Mochten die onvoldoende werken, dan kan de arts ook tabletten voorschrij­ven die van binnenuit werken.

Creme tegen acne

Een effectief middel voor lokaal gebruik met weinig bijwerkingen is benzoylperoxide-gel. Dit is het middel dat u vrijwel altijd als eerste kunt proberen. Het is zonder recept verkrijg­baar (Benzoylperoxide Hydrogel en Benzac Gel, en de duurdere producten Akneroxid, Benzac W, Panoxyl en Tinagel). Ook op recept wordt het niet vergoed. Benzoylperoxide ver­oorzaakt wel eens irritatie of overgevoelig­heidsreacties en u moet oppassen voor het bleken van haar en kleding. Bij acne met voornamelijk mee-eters is salicylzuur in crè­me of lotion ook een goede keuze (Salicyl­zuur Spiritus FNA, Salicylzuur Gel FNA, Sali­cylzuur ZalfFNA). Dit middel zit ook vaak in allerlei cosmetische producten tegen acne. Zowel benzoylperoxide als salicylzuur ver­minderen de overmatige groei van de opper­huid (buitenste huidlaag). Daardoor raken de haarzakjes minder snel verstopt. Bij deze middelen is het belangrijk dat er elke dag ge­smeerd wordt. In het begin zal er nauwelijks verbetering te zien zijn. Pas na drie maanden is goed te beoordelen of het werkt.

Behandelingen tegen acne

Dermatologen beschikken over diverse technieken om huidbeschadi­ging te beperken en littekenvorming te voorkomen. Een nadeel is dat deze behandelingen regelmatig, en vaak door een arts, moeten plaats­vinden. Voor verwijdering van mee-eters gebruikt de arts een appa­raatje waarmee hij bacterieel secreet uit vetpuistjes en mee-eters trekt. De kans dat ze zich ontwikkelen tot nare puistjes neemt hierdoor af. {Sommige patiënten kunnen leren dit zelf te doen). Bij ernstige acne kan de arts corticosteroiden injecteren in de cysten en knobbeltjes om ontsteking tegen te gaan en huidbeschadiging te reduceren. Oppervlakkige chemische peeling is ook een optie, maar helpt vaak niet tegen diepere acnelittekens.

Veroorzaakt de acne bij u flinke littekens – en dit hangt van ver­schillende factoren af – dan kunnen nieuwe behandelingen spectacu­laire resultaten opleveren. Bij een of twee littekens kunt u collageen­Injecties overwegen. Daarbij wordt dit lichaamseigen eiwit onder de huid ingespoten om de ingedeukte huid ‘op te vullen’. Bij uitgebrei­dere problemen worden op grote schaal dermabrasle (afschuren van de bovenste huidlaag) en chemische peelings toegepast. Laser­behandelingen beloven ook veel goeds. Infraroodlasers zoals CO,­lasers en erbiumlasers worden steeds vaker gebruikt om littekens te verwijderen en de huid strakker te maken. U hebt daarna wellicht nog maanden een rode huid, maar uw littekens hebben een blijvende ver­andering ondergaan.